Jeżeli wyobrażacie sobie kartele Środkowej i Południowej Ameryki tak, jak przedstawiane one były w serialu Narcos, albo nawet w relacjach medialnych sprzed dekady, to być może myślicie o gangsterach z pistoletami lub krótką bronią pokroju UZI, którzy mają na sobie — poza codziennym ubiorem — co najwyżej kuloodporną kamizelkę. To już przeszłość, a jeden z największych karteli w Meksyku — Cártel de Jalisco Nueva Generación, albo CJNG — to dziś niemal prywatna armia na najwyższym światowym poziomie.
Broń ciężka, opancerzone pojazdy, drony z ładunkami wybuchowymi i taktyczny sprzęt — to wszystko pochodzi głównie z przemytu z USA, gdzie legalnie kupuje się karabiny, amunicję i akcesoria, by potem nielegalnie przerzucać je przez granicę. CJNG nie ogranicza się jednak do importu: kartel rozwija własne “samoróbki”, czyli improwizowane konstrukcje, takie jak ładunki wybuchowe własnej roboty, półzanurzalne łodzie podwodne czy opancerzone “narco-tanki”.
- Czytaj także: Od policjanta do bossa kartelu. Majątek El Mencho liczono w miliardach
Po śmierci przywódcy Nemesio Oseguera Cervantesa, znanego jako “El Mencho”, w operacji meksykańskiej armii 22 lutego 2026 r. w Tapalpa, kartel natychmiast odpowiedział falą przemocy: od blokad dróg, przez podpalane auta po ataki na posterunki policji i akty terroru. W trakcie tej samej akcji skonfiskowano opancerzone pojazdy, wyrzutnie rakiet i inną broń — kolejny dowód na militarny charakter CJNG. Analiza oparta na raportach rządowych, konfiskatach i materiałach propagandowych kartelu pokazuje, jak CJNG stał się hybrydowym zagrożeniem: nie tylko handlarzem fentanylu, ale i de facto prywatną armią.
Już kilka lat temu w sieci pojawiło się nagranie, które pokazywało, że CJNG posiada wyposażenie, którego pozazdrościć może wiele armii na świecie:
Poniżej przyjrzymy się bliżej konkretnemu wyposażeniu, jakie mają przy sobie członkowie CJNG:
Karabiny szturmowe i karabinki — podstawa każdej operacji miejskiej
Podstawą uzbrojenia CJNG pozostają modułowe karabiny szturmowe, umożliwiające szybkie zasadzki, ochronę konwojów i starcia z rywalami (Sinaloa, Carteles Unidos) czy siłami rządowymi. Te bronie, często klasy wojskowej, pochodzą z USA, gdzie kupowane są legalnie (np. na targach broni), a następnie modyfikowane.
|
Eugene Onischenko / Shutterstock
- AK-47 i warianty (w tym Zastava)
Najbardziej niezawodny karabin świata — produkowany od 1947 r., w służbie armii Rosji, Chin, a nawet policji Indii i Brazylii w operacjach antypartyzanckich. CJNG preferuje pełnoautomatyczne wersje z Serbii lub USA — w 2022 r. skonfiskowano ponad 2,1 tys. sztuk. Wytrzymałość w kurzu i błocie sprawia, że kartel używa ich w dżunglach Michoacán i Guerrero, gdzie meksykańska armia często boryka się z awariami nowocześniejszej broni. Na materiałach ukazujących członków CJNG widać zarówno skrócone warianty subkarabinkowe, jak i produkowane przez Zastawę w pełni automatyczne wersje AK.
- AR-15 i warianty (w tym M16A1)
Różne warianty AR-15 to druga co do liczebności broń, która nielegalnie opuszcza terytorium Stanów Zjednoczonych i trafia do karteli. Ta zaprojektowana w latach 50. broń była amerykańskim odpowiednikiem radzieckich karabinków Kałasznikowa. Z jednej strony to broń o zmniejszonej mocy względem AR-10 na naboje 7,62, a z drugiej punkt wyjścia do zaprojektowania produkowanego od 1960 r. karabinu podstawowego amerykańskiej armii, czyli M16. Wszystkie te warianty, w tym widoczny na wielu zdjęciach M16A1, amerykańscy celnicy znajdowali w samym 2022 r. ponad 1 tys. 100 razy.
FN SCAR (Special Operations Forces Combat Assault Rifle) to rodzina modułowych karabinów automatycznych skonstruowanych przez belgijską firmę FN Herstal w 2004 r. Broń została zaprojektowana na potrzeby Dowództwa Operacji Specjalnych Stanów Zjednoczonych (SOCOM) i spełnia wymagania programu SCAR (Special Operations Combat Assault Rifle).
- Czytaj także: Armia Meksyku zabiła “El Mencho”. Nowe informacje o udziale Amerykanów
Rodzina SCAR składa się z dwóch głównych wariantów: SCAR-L (“lekki”) zasilany amunicją 5,56 × 45 mm NATO oraz SCAR-H (“ciężki”) zasilany amunicją 7,62 × 51 mm NATO. Oba warianty dostępne są w trzech konfiguracjach: CQC (Close Quarters Combat) do walki w zwarciu, STD (Standard) standardowa oraz LB (Long Barrel) z długą lufą. Karabiny FN SCAR wyróżniają się modułową konstrukcją, która umożliwia łatwą konfigurację i dostosowanie do różnych zadań. Na widocznym powyżej zdjęciu możemy zobaczyć, że przedstawiciel CJNG korzysta z karabinu SCAR z podwieszonym pod lufą granatnikiem.
Karabinek Galil na amunicję 5,56 i 7,72 to izraelska broń, bazująca na fińskim projekcie Valmet M62, a korzenie projektu i kolejnych modyfikacji sięgają daleko aż do AK-47. W Europie broni tej używa estońska armia, w Ameryce Południowej i Środkowej to jeden z najpopularniejszych karabinków, także wśród karteli. Obecnie wykorzystuje się go w służbie armii Kolumbii i policji Peru. Powód jest prosty: mimo że za produkcję broni odpowiada izraelska firma, to dwa zakłady produkcyjne znajdują się w RPA i… Kolumbii. I to właśnie z tego drugiego państwa broń ta trafia od lat w ręce przestępców zarówno lokalnych, jak i w państwach ościennych, w tym także w Meksyku.
Karabiny maszynowe — siła ognia, która przytłacza
CJNG montuje je na pickupach i używa do obrony pozycji lub niszczenia konwojów rywali. Te bronie, ładowane często z taśmy, zapewniają ciągły ogień, podobny do tego w konwencjonalnych armiach, ale za ułamek ceny.
Jeszcze jeden karabin maszynowy, doskonale znany amerykańskim żołnierzom. M240 jest bowiem używany powszechnie przez Siły Zbrojne Stanów Zjednoczonych od końca lat 70. XX wieku. Wszystkie warianty zasilane są z pasów i są w stanie strzelać większością typów amunicji NATO 7,62. Szybkostrzelność ten broni wynosi od 650 do nawet 950 pocisków na min., a skuteczny zasięg przekracza 1,5 km.
FN M249S to cywilna wersja zasilanego pasowo pistoletu FN M249 SAW, którego wojsko USA używa od lat 80-tych. Wariant ten ma większość głównych komponentów M249 z wyjątkiem mechanizmu spustowego i dodatkowych spawanych elementów wewnętrznych, aby zapobiec przejściu do trybu w pełni automatycznego. Mimo to wariant zachowuje możliwość zasilania za pomocą paska, co jest rzadkością w cywilnej broni palnej. Jego największą zaletą jest szybkostrzelność. Mimo zablokowanego trybu pełni automatycznego, 100 pocisków wylatuje z niego w czasie poniżej 1 min.
Wśród broni zarekwirowanych członkom kartelu CJNG, znalazł się także potężny karabin M134 Minigun, który montowany był “chałupniczo” na różnych pojazdach, w tym także pancernych Fordach. Broń ta służyła wzmocnieniu pierścieni bezpieczeństwa wokół przywódcy CJNG, czyli “El Mencho”. M134 Minigun to sześciolufowy, szybkostrzelny karabin maszynowy kalibru 7,62 × 51 mm NATO, produkowany w Stanach Zjednoczonych. Broń ta charakteryzuje się niezwykle wysoką szybkostrzelnością, wynoszącą od 2 tys. do 6 tys. strzałów na minutę.
- Czytaj także: Meksyk płonie po śmierci “El Mencho”. Ulice zamieniły się w pole bitwy [NAGRANIA]
Minigun wykorzystuje system obrotowej lufy Gatlinga, zasilany zewnętrznie, najczęściej silnikiem elektrycznym. Nazwa “mini” odnosi się do porównania z konstrukcjami o większym kalibrze i obrotową lufą, jak np. 20 mm M61 Vulcan. Minigun jest bronią modułową, co pozwala na jego montaż na różnych platformach, takich jak śmigłowce, samoloty, pojazdy opancerzone i stanowiska strzeleckie. Z uwagi na dużą siłę ognia i szybkostrzelność, broń ta jest wykorzystywana do zwalczania celów naziemnych i powietrznych, a także do tłumienia ognia nieprzyjaciela. Broń zasilana jest pasami o standardowej pojemności 3 tys. naboi.
- Browning M1919 (.30-06 lub 7,62 mm NATO)
Broń z II wojny światowej — nadal w użyciu w Turcji i niektórych jednostkach Gwardii Narodowej USA. Stuletni Browning M1919 waży 14 kg i strzela z taśmy pociskami 7,62 mm z teoretyczną szybkostrzelnością aż 500 pocisków na min. Według założenia producenta broń powinna strzelać z trójnogu, albo zamontowana na innej stabilnej podstawie. Odrzut w momencie strzelania seriami może bowiem uniemożliwić jakiekolwiek skuteczne celowanie.
Karabiny snajperskie i przeciwpancerne
Barrett M107 kalibru 0.5 cala (12,7 mm) to prawdziwy gigant, zdolny neutralizować cele z odległości 2 km. Dostrzeżenie tej broni na zdjęciach i filmach, przedstawiających członków meksykańskiego kartelu wywołało międzynarodowy skandal. Pojawiło się pytanie, jak jedna z najpotężniejszych broni, z których korzysta m.in. amerykańska armia, trafiła w ręce paramilitarnej grupy przestępczej w Meksyku. Dochodzenie wykazało jednak, że wcale nie jest trudno kupić tę broń w legalny sposób od prywatnych sprzedawców, a później zostaje już tylko wwiezienie jej do Meksyku, co również nie stanowi ogromnego wyzwania. Warto bowiem pamiętać, że amerykańscy celnicy znacznie większą uwagę przykładają do kontroli tego, co się do Stanów Zjednoczonych wwozi, niż co trafi do ich południowych sąsiadów.
O popularności tego modelu świadczyć mogą statystyki, czyli ponad 100 zatrzymanych przez celników sztuk. 300 kolejnych skonfiskowały siły meksykańskie. I to do 2023 r. Można sobie jedynie wyobrażać, ile nie zostało zatrzymanych. Broń ta potrafi nieść pociski kalibru 12,7 mm na odległości dochodzące do 7 km, ale za skuteczny zasięg uznaje się 1,5-2 km.
- Czytaj także: Meksyk płonie. W kraju chaos. Amerykanie ostrzegają
Swoją skuteczność w rękach karteli Barrett M107 pokazał m.in. w 2015 r., kiedy to przedstawiciele CJNG zestrzelili z jego pomocą wojskowy śmigłowiec z patrolującymi teren żołnierzami. Dokładnie ten karabin, który posłużył do zestrzelenia śmigłowca, został zakupiony legalnie przez posiadającego podwójne obywatelstwo Erika Floresa Elortegui, który wydał na nią 15 tys. 350 dol., a w formularzu skłamał, że chce ją dla siebie.
Broń ciężka i materiały wybuchowe
CJNG nie poprzestaje na karabinach i karabinach maszynowych — kartel regularnie sięga po ciężką broń przeciwpancerną i wojskowe materiały wybuchowe, które pozwalają mu stawiać czoła nie tylko rywalom, ale i siłom rządowym. Te elementy arsenału, często pochodzące z przemytu lub czarnego rynku w Ameryce Środkowej, dają CJNG zdolność do asymetrycznych ataków, które meksykańska armia i policja odbierają jako poważne wyzwanie dla swojej przewagi technologicznej.
Kluczowym elementem tej kategorii pozostaje wyrzutnia RPG-7, klasyczna radziecka broń przeciwpancerna z pociskiem kalibru 85 mm i skutecznym zasięgiem do około 500 metrów. RPG-7 to standardowe wyposażenie armii Rosji, Syrii czy wielu krajów byłego bloku wschodniego — tania, prosta w obsłudze i niezwykle skuteczna przeciwko pojazdom opancerzonym oraz niskolecącym celom powietrznym. CJNG wykorzystywał ją wielokrotnie w starciach z lokalnymi milicjami autodefensas w stanach jak Michoacán i Jalisco, gdzie granatniki służyły do niszczenia barykad i pojazdów obrońców.
|
Kenneth Lane/US Marine Corps (stock: 757818b6)
Najbardziej spektakularny przypadek miał miejsce 1 maja 2015 roku podczas serii skoordynowanych ataków w Jalisco. W trakcie operacji “Jalisco”, gdy helikoptery meksykańskiej armii i policji federalnej ścigały konwój chroniący “El Mencho”, członkowie kartelu otworzyli ogień z RPG-7 (a konkretnie z RPG-27) na jeden z Eurocopterów EC725 Cougar. Pocisk trafił w ogon maszyny, powodując utratę kontroli — helikopter spadł i eksplodował, zabijając dziewięciu funkcjonariuszy (ośmiu żołnierzy i jednego policjanta). To zdarzenie, pierwsze w historii Meksyku, gdy kartel zestrzelił wojskowy śmigłowiec z użyciem rakiety, pokazało, jak daleko CJNG posunął się w militaryzacji — i jak bardzo meksykańskie siły powietrzne stały się narażone na podobne ataki.
Granatniki 40 mm, często w wariantach M203 lub podobnych, uzupełniają ten arsenał. Od 2018 roku meksykańskie władze skonfiskowały co najmniej 56 takich wyrzutni przypisywanych CJNG — broń ta służy do rażenia celów na dystansie do 400 m, idealna w zasadzkach na konwoje czy posterunki. W atakach na autodefensas granatniki zapewniają szybkie, precyzyjne wsparcie ogniowe, a ich obecność w konfiskatach potwierdza, że kartel nie polega wyłącznie na improwizowanych rozwiązaniach.
- Czytaj także: Jak kartele narkotykowe działają w Polsce. “Jesteśmy ogniwem łańcucha”
CJNG łączy ciężką broń z nowoczesnymi taktykami — granaty odłamkowe i wojskowe materiały wybuchowe typu C4 (plastikowy materiał wybuchowy o wysokiej mocy) regularnie pojawiają się w atakach z powietrza. Od 2021 r. do końca 2025 r. kartel przeprowadził co najmniej 23 potwierdzone ataki z użyciem dronów zrzucających ładunki wybuchowe, w tym granaty i improwizowane bomby z C4.
Miotacze płomieni pojawiły się z kolei na nagraniach dostępnych w sieci, których jednak nie przedstawimy ze względu na ich drastyczność. CJNG korzystają z podwieszanego pod SCAR lub AR15 miotacza o nazwie Pulsefire UBF, którego działanie zobaczyć możecie poniżej:
Bomby-samoróbki — potężna siła karteli
CJNG coraz częściej sięga po “samoróbki”, czyli improwizowane urządzenia wybuchowe (IED — Improvised Explosive Devices), które są tanie, łatwe w produkcji i trudne do wykrycia. Te konstrukcje, składane z dostępnych materiałów jak nawóz, proch strzelniczy czy nadtlenek wodoru, służą do zasadzek na wojsko, min lądowych czy bomb samochodowych. W Michoacán w 2026 r. władze zneutralizowały ponad 1600 IED, w tym te używane przez CJNG w atakach na konwoje wojskowe — np. w maju 2024 r. bomby-samoróbki zabiły czterech żołnierzy w Aguililla.
Takie chałupniczo wytwarzane ładunki wybuchowe mogą być bardzo proste (przykładem jest dostępna w każdym sklepie budowlanym rura, którą wypełnia się prochem) lub zaawansowane (z detonatorem wykorzystującym połączenie telefoniczne), o sile rażenia do kilkuset metrów, ważące od niecałego kilograma do nawet kilku ton (np. w ciężarówce).
CJNG produkuje takie ładunki masowo z nawozów, jak azotan amonu (ANFO) W 2025 r. To broń asymetryczna, podobna do tej, jaką znajduje się w rękach talibów czy ISIS, gdzie niski koszt (kilkaset złotych) kontrastuje z milionowymi wydatkami na ochronę i pokrycie strat.
Drony bojowe i szpiegowskie
Kartel prowadzi także zaawansowaną wojnę powietrzną, w której drony stały się jedną z najgroźniejszych broni. Od prostych quadkopterów z kamerami po modyfikowane maszyny zrzucające improwizowane ładunki wybuchowe — CJNG stworzył nawet specjalistyczną jednostkę operatorów dronów, noszącą własne naszywki i mundury, niczym elitarny pododdział.
Najpierw drony służyły do przemytu i nadzoru. Już w 2012 r. kartele, w tym CJNG, zaczęły używać ich do przerzutu małych ilości narkotyków — zwłaszcza syntetycznych, jak fentanyl — przez granicę z USA. Dziś, według szacunków US Northern Command z 2024 r., co miesiąc setki dronów przekraczają granicę, niosąc nie tylko towar, ale i prowadząc rekonesans: obserwują patrole graniczników i mapują ich trasy patroli.
Szybko jednak drony przeszły do roli ofensywnej. CJNG zaczął zrzucać “ziemniaczane bomby” — proste chałupnicze ładunki wybuchowe z prochu, nawozu i odłamków — na rywali i społeczności lokalne. Pierwsze potwierdzone użycie bojowe datuje się na 2020 r. w Tepalcatepec, gdzie drony z ładunkami wybuchowymi i stalowymi kulkami atakowały lokalną milicję. W lipcu 2020 r. ta sama milicja przechwyciła tam kilkadziesiąt quadkopterów z ładunkami wybuchowymi — to jedna z największych konfiskat.
- Czytaj także: Europol bije na alarm. Oto nowe sztuczki przemytników kokainy
Ataki nasiliły się w kolejnych latach. W grudniu 2021 roku CJNG zaatakował miasteczko Villa Victoria w Michoacán: drony z ładunkami wybuchowymi niszczyły domy, terroryzując mieszkańców, zanim wkroczyła Gwardia Narodowa. Według raportu NCITE między 2021 a 2025 r. zarejestrowano ponad 200 ataków dronami z ładunkami wybuchowymi w Meksyku, a CJNG odpowiada za co najmniej 42 z nich.
Narko-łodzie i narko-ciężarówki
CJNG inwestuje od lat w półzanurzalne łodzie (zwane narco-subs), improwizowane konstrukcje z włókna szklanego do przemytu kokainy. Te pływające “samoróbki” omijają radary i sonary, płynąc tuż pod powierzchnią wody. W lutym 2026 r.meksykańska marynarka wojenna przejęła narco-statki z 4 t kokainy koło Manzanillo, aresztując trzech członków CJNG. Najczęściej długość takiej jednostki to 18–26 m, prędkość 18 km na godz., zasięg 3,2 tys. km, a nośność od 3 do nawet 10 ton narkotyków. Koszt budowy takiej jednostki szacuje się na ok. 1 mln dol.
Armie różnych krajów polują na nie z użyciem samolotów i helikopterów, ale ich niski profil czyni je trudnymi do wykrycia — w 2025 r. te łodzie przekraczały Atlantyk do Hiszpanii i Afryki.
Z kolei narco-tanki (improwizowane pojazdy opancerzone) to “samochody-samoróbki”, które przerobiono z prostych amerykańskich pojazdów terenowych do zaawansowanych paramilitarnych wozów z pancerzem sięgającym 10 cm, jammerami antydronowymi, kamerami i otworami strzelniczymi. W 2026 r. CJNG użył ich w atakach na wojsko w Jalisco. Wśród nich widoczne były jednostki z tzw. “cope cage” — siatką antydronową podobną do tych na rosyjskich czołgach w Ukrainie.
Najczęściej są to pojazdy na bazie Ford F-250, Dodge Ram i Jeep Wrangler. Po przeróbkach ich prędkość maksymalna to ok. 110 km na godz., nośność maksymalna to 8 osób, a koszt należy szacować na 75 tys. dol. plus modyfikacje, a więc ok. 400-500 tys. zł. Od 2018 r. do 2023 r. skonfiskowano ponad 270 sztuk takich pojazdów, a w 2023 r. w jednym tylko nalocie zniszczono ich 14.
